क्षम्
Sanskrit
Etymology 1
From Proto-Indo-Aryan *gẓʰā́s, from Proto-Indo-Iranian *ĵžʰā́s, from Proto-Indo-European *dʰéǵʰōm. Cognate with Avestan 𐬰𐬀𐬨 (zam), Latin humus, Ancient Greek χθών (khthṓn), Persian زمین (zamīn). The presence of j in the genitive, such as ज्मः (jmáḥ, genitive) alongside क्ष्मः (kṣmáḥ) might suggest an earlier Rigvedic jhẓám before the loss of voiced sibilants and the standardization of the thorn clusters to kṣ. See मेधा (medhā́) for more information.
Pronunciation
- (Vedic) IPA(key): /kʂɐ́m/
- (Classical) IPA(key): /kʂɐm/
Noun
क्षम् • (kṣám) f (Vedic jẓhám)
- ground, earth
Declension
Declension of क्षम्
Singular | Dual | Plural | |
---|---|---|---|
Nominative | क्षाः (kṣā́ḥ) | क्षामा (kṣā́mā) | क्षामः (kṣāmaḥ) क्षाः (kṣā́ḥ) |
Accusative | क्षाम् (kṣā́m) | - | क्षाः (kṣā́ḥ) |
Instrumental | क्षमा (kṣamā́) ज्मा (jmā́) | - | - |
Dative | क्षे (kṣe) | - | - |
Ablative | ग्मः (gmáḥ) ज्मः (jmáḥ) क्ष्मः (kṣmáḥ) | - | - |
Genitive | ग्मः (gmáḥ) ज्मः (jmáḥ) क्ष्मः (kṣmáḥ) | - | - |
Locative | क्षमि (kṣámi) | - | क्षासु (kṣā́su) |
Descendants
- Kalasha: čhom
Root
क्षम् • (kṣam)
- submit; endure, suffer
- pardon, forgive
- resist
Derived terms
- अक्षम (akṣama)
- क्षमते (kṣamate)
- क्षमा (kṣamā)
- क्षम्यते (kṣamyate)